پایگاه خبری ماین نیوز 15 بهمن 1396 ساعت 13:25 http://www.minews.ir/fa/doc/news/42667/رتبه-۱۳۲-ایران-بین-۱۶۰-کشور-جهان -------------------------------------------------- جذب فناوری در سطح بنگاه‌ها ناامیدکننده است عنوان : رتبه ۱۳۲ ایران بین ۱۶۰ کشور جهان -------------------------------------------------- روز گذشته، نخستین کارگاه تخصصی «مدیریت ارتباط انرژی، محیط‌زیست و آب در صنعت» با رویکرد «توسعه پایدار، تولید پاک و بدون ضایعات» با حضور سیدشمس‌الدین سیاسی‌راد مدیر آموزش و پژوهش و فن‌آوری سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران(ایمیدرو)،منصور یزدی‌زاده مدیرعامل شرکت ملی فولاد، یدالله سبوحی رئیس پژوهشکده علوم و فناوری انرژی شریف و مسعود عسگری، رئیس مرکز هوشمندی برگزار شد. متن : سهم ۲/۶درصدی ایران از میزان تولید جهانی فولاد به گزارش ماین نیوز، مدیر آموزش و پژوهش و فن آوری سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران(ایمیدرو) در این همایش اظهار کرد: بر مبنای استراتژی ای که از سال ۹۳ برای حوزه آموزش، پژوهش و فناوری تهیه کردیم، به دنبال استفاده از بیشترین ظرفیت ملی در حل مسئله عقب ماندگی فناوری، پایین بودن بهره وری و در نتیجه پایین بودن سطح رقابت بنگاه های معدن و صنایع معدنی کشور هستیم. سید شمس الدین سیاسی راد افزود: بدون ارتباط و تعامل با کشورهای صاحب فناوری و پیشران فناوری، این اتفاق در کشور ما رخ نخواهد داد و دانشگاه ها از این نظر، هم به عنوان یک همراه آموزشی و پژوهشی به ما کمک می کنند و هم یک دالان ارتباط و تعامل با مراکز توسعه فناوری در حوزه معدن و صنایع معدنی در جهان هستند. وی ادامه داد: به همین دلیل در راستای تعامل با دانشگاه ها از سطح سنتی و رایج تعریف پروژه های پژوهشی، سطح شبکه سازی و طراحی مدل پایدار و مستمر همکاری و ایجاد نهادهای واسطه بین صنعت در حوزه معدن و صنایع معدنی و دانشگاه ها؛ در دانشگاه تهران یک موسسه آموزشی پژوهشی مشترک تاسیس شد که خوشبختانه فعال است. با دانشگاه صنعتی شریف نیز یک مرکز خدمات هوشمندی، رصد فناوری و نوآوری در صنایع معدنی به شکل مشترک تاسیس شد و افراد تشکیل دهنده هیات امنای آن مرکز مشخص شدند. خوشبختانه از نتایج مثبت این تعامل ها بهره مند هستیم. مدیر آموزش و پژوهش و فن آوری ایمیدرو بیان کرد: مسئله اصلی معادن، صنایع معدنی و همچنین بنگاه ها؛ بحث رقابت پذیری و تولید بدون استفاده از حمایت های ویژه در مقایسه با رقیبان خارجی است. در استراتژی توسعه صادرات باید تولید را در استانداردهای بین المللی انجام داد. این اتفاق بدون استفاده از فناورهای مناسب و پیشرفته، امکان پذیر نخواهد بود. یکی از مشکلات جدی بخش صنعت ما پایین بودن بهره وری و متاسفانه شرایط بازار غیر رقابتی یا تا حدودی نیمه رقابتی و تاثیر آن بر بهره وری است. سیاسی راد افزود: یکی از مهم ترین ارکان رقابت پذیری، رکن آمادگی فناوری و سطح آمادگی فناوری است. بر اساس این شاخص، سرعت انطباق اقتصاد هر کشور با فناوری های موجود که نشان از سطح بهره وری و توانایی بنگاه در استفاده از فناوری های جدید است، مورد سنجش قرار می گیرد. به گفته وی، براساس مدل هایی که در جهان ارزیابی می شود، آمادگی فناوری ۷ قسمت دارد که دسترسی به آخرین فناوری، جذب فناوری در سطح بنگاه، سرمایه گذاری مستقیم خارجی و انتقال فناوری، تعداد کاربران اینترنت، پهنای باند اشتراک اینترنت، پهنای باند اینترنت بین المللی و استفاده از تلفن همراه را شامل می شود. شاخص های کشور ما حاکی از آن است که ما در زمینه جذب فناوری در سطح بنگاه، رتبه بسیار ناامیدکننده ای داریم و بین حدود ۱۶۰ کشور رتبه ۱۳۲ را کسب کرده ایم یعنی بنگاه های ما تعامل مناسبی با کشورهای صاحب فناوری ندارند. این مسئله باید حل شود. سیاسی راد افزود: در پسابرجام به دنبال استفاده از ظرفیت های خارجی در یادگیری، آموزش و انتقال فناوری بوده ایم. این هدف را از راه دعوت از مدرسان خارجی و اعزام همکاران به برخی از دوره های خارجی بررسی کرده ایم. در ۲ سال گذشته، شبکه ای از همکاری های آموزشی را با بخش خصوصی و دانشگاه ها بر اساس موضوع های اصلی در زنجیره مهندسی معدن و صنایع معدنی شکل داده ایم. به همین ترتیب پژوهشکده انرژی دانشگاه صنعتی شریف، متولی برقراری ارتباط و تعامل بخش معدن و صنایع معدنی در حوزه فناوری های مربوط به انرژی و آب از نظر توسعه پایدار است. وی در ادامه تصریح کرد: به طور کلی فلزات آهنی از جمله فولاد از مهم ترین کالاهای معدنی هستند که کاربردهای متنوعی در فرآیند توسعه کشورها و اهمیت جدی در توسعه زیرساخت های عمومی کشورها دارند. پیش بینی می شود تقاضای این محصول برای توسعه زیرساخت ها به طور چشمگیر افزایش پیدا کند. این صنعت به طور جدایی ناپذیر به رشد و رونق اقتصادی ارتباط دارد. سیاسی راد اظهار کرد: بر مبنای گزارش موسسه جهانی فولاد، ایران با تولید نزدیک به ۱۸ میلیون تن فولاد خام در سال ۱۳۹۵ (۲۰۱۶ میلادی) در رتبه چهاردهم تولید قرار دارد. توسعه صنایع کشور از جمله صنعت فولاد در سند چشم انداز ۱۴۰۴ به گونه ای است که به ۵۵ میلیون تن فولاد در این افق دست پیدا کنیم. گفتنی است تولید کل فولاد دنیا بر مبنای نرخ های رشد پیش بینی شده در سال ۲۰۲۵ میلادی برابر با ۲ میلیارد و ۱۳۶ میلیون تن است که سهم ایران از تولید کل فولاد جهان در سال ۲۰۲۵ برابر با ۲/۶ درصد از این مقدار است. علاوه بر امکان پذیری این ضریب رشد در تولید، آثار مختلف توسعه صنعت فولاد به عنوان یک صنعت انرژی بر و تاثیرگذار بر دیگر بخش های صنعت کشور در مباحث آب، انرژی و محیط زیست نیاز به بررسی دارد. همچنین پیش از تدوین الزامات برای توسعه صنعت فولاد از دیدگاه آب و انرژی، بررسی وضعیت کنونی این صنعت و سهم هزینه انرژی در نرخ تمام شده محصول و شاخص مصرف انرژی در بخش های مختلف صنعت فولاد و در مقایسه با شاخص های بین المللی ضروری است. چرخه تولید فولاد، فرآیندی با شدت مصرف انرژی و تولید آلایندگی بالا بر پایه سوخت های فسیلی است. این صنعت نقش مهمی در مصرف انرژی و تاثیرات زیست محیطی دارد. وی در ادامه بیان کرد: بر مبنای اطلاعات آژانس بین المللی انرژی، صنعت فولاد سهم ۲۱ درصدی از مصرف انرژی صنایع جهان و سهم ۳۰ درصدی از تولید و انتشار آلایندگی را به خود اختصاص داده است. در ایران بخش صنعت نیز سهم ۲۵ درصدی از مصرف کل انرژی را به خود اختصاص داده است. سهم مصرف انرژی فولاد را می توان حدود ۷/۵ درصد از مصرف انرژی نهایی کل کشور در نظر گرفت. درنتیجه، سیاست گذاری و برنامه ریزی در این صنعت می تواند نقش مهمی در آینده انرژی و تاثیرات زیست محیطی آن داشته باشد. به گفته وی، در چند سال گذشته، یکی از معضلات مورد توجه مجامع بین المللی، معضل انتشار گازهای گلخانه ای از جمله دی اکسید کربن بوده است. بر اساس کنفرانس پاریس، ایران کاهش ۴ درصدی تولید گازهای گلخانه ای تا سال ۲۰۳۰ را تعهد داده است. البته این تعهد مشروط بر این است که تمام تحریم ها ضد ایران به شکل داوطلبانه کاهش پیدا کند. برای نمونه در صنعت فولاد با توجه به برنامه ریزی افزایش ۵۵ میلیون تن تولید این محصول، کاهش ۱۹۰ میلیون تن از حجم گازهای گلخانه ای بسیار دشوار و نیازمند سرمایه گذاری و بکارگیری گسترده فناوری های نوین در زمینه کاهش و بهینه سازی مصرف انرژی است. سیاسی راد افزود: با توجه به بحران های زیست محیطی، تغییرات جوی، لزوم استفاده از انرژی های تجدیدپذیر و کاهش مصرف انرژی های فسیلی، در سال های گذشته، سازمان های مختلفی از جمله آژانس بین المللی انرژی، اقدام به تهیه نقش راه فناوری های انرژی در حوزه صنایع از جمله فولاد کردند. برنامه ریزی برای کمبودها مدیرعامل شرکت ملی فولاد نیز در این کارگاه تخصصی اظهار کرد: صنعت فولاد با توجه به سطح اشتغالزایی اش و همچنین تاثیرگذاری آن بر توسعه اقتصادی و صنعتی کشورها، همیشه مورد توجه دولت ها بوده است.منصور یزدی زاده افزود: هر کجا صحبت از صنعت فولاد است، بحث مصرف انرژی و مسائل زیست محیطی آن نیز مورد نظر قرار می گیرد. در این زمینه نیازمند اقدامات بیشتر هستیم و امیدوارم این موضوع روند رو به رشدی را پیش گیرد. وی ادامه داد: صنعت فولاد در کشور ما از زمان شروع به کار مجموعه ذوب آهن روند رو به رشدی را در پیش گرفته است. البته این روند در دهه گذشته، رشد بیشتری را تجربه کرده است. خوشبختانه ستاد زنجیره ارزش فولاد، با هدف کنترل هدفمند مجوزهای صادر شده در زنجیره فولاد، رعایت الزامات زیست محیطی در راستای حفاظت از محیط زیست و هوای پاک، بکارگیری فناوری در طرح های فولادی به دلیل افزایش بهره وری، پیگیری اکتشاف و توسعه ذخایر سنگ آهن و...شکل گرفت. یزدی زاده تصریح کرد: در زمینه زنجیره فولاد برنامه ای از حدود ۵ سال پیش آغاز شد که پایش طرح جامع فولاد در افق ۱۴۰۴ بود. به گفته وی، پیش بینی بر آن است تا در افق ۱۴۰۴ به رشد اقتصادی ۴ درصد دست پیدا کنیم و جمعیت به ۹۰ میلیون نفر برسد. در این زمینه رشد سرانه مصرف فولاد نیز به بیش از ۳۵۰ کیلوگرم می رسد. از سویی دیگر باید شاهد روند رو به رشد صادرات باشیم.مدیرعامل شرکت ملی فولاد افزود: نکته حائز اهمیت در توسعه صنعت فولاد، بخش مربوط به تامین آب و مواد اولیه است. یزدی زاده در ادامه با اشاره به موازنه زنجیره فولاد در چشم انداز ۱۴۰۴ اظهار کرد: ظرفیت فعال فعلی در حوزه فولاد خام درحال حاضر ۳۱/۶ میلیون تن و ظرفیت های در حال اجرا حدود ۲۳/۴ میلیون تن است و باعث می شود بتوان به راحتی به ظرفیت ۵۵ میلیون تن دست پیدا کرد. در زمینه آهن اسفنجی بیش از ۷ میلیون تن کمبود وجود دارد که در این زمینه باید سرمایه گذاری شود. در زمینه چدن با توجه به برنامه های توسعه ای کمبودی وجود ندارد. در زمینه کنسانتره ۱۳/۷ و در سنگ آهن ۲۴ میلیون تن کمبود خواهیم داشت که تا افق ۱۴۰۴ باید برای آنها برنامه ریزی شود.